DILANA SMITH

21 juni 12:20

Vroeger was ik alleen zangeres
Nu heb ik grotere idealen met mijn stem
I am the voice of the voiceless.

Dilana Smith groeide op in Zuid-Afrika, verhuisde op haar 24e naar Drenthe en maakte hier furore met haar band Cazmelion en bracht vervolgens haar eerste soloalbum ‘Wonderfool’ als Dilana Smith uit. De liefde bracht haar vervolgens naar Amerika. Vorig jaar besloot ze om weer terug te keren naar Nederland. Inmiddels woont ze met haar dochtertje en haar Portugees-Nederlandse vriend in Dalen. Vanuit haar Drentse thuis tourt de inmiddels 46-jarige rockchick nog steeds de wereld over om haar muziek aan de man te brengen. Op vrijdag 30 juni speelt Dilana een thuiswedstrijd op het TT Festival. We spreken Dilana bij haar tuis in Dalen.

Tekst en foto’s: Maurice Vos

Hoewel Dilana al een paar maanden weer in Nederland is, staat een aantal verhuisdozen nog ingepakt in de knusse woonkamer. De muziekinstallatie is wel geïnstalleerd. Een cd-doosje van de Eurythmics ligt ernaast. Op de grond speelgoed van dochterlief.  Vriendlief Jorge zit aan de keukentafel te werken. In huize Dilana wordt afwisselend Nederlands, Engels en Portugees gesproken. Met welke taal ze haar dochtertje opvoedt? “Gewoon, drietalig.”

Loud and proud
“Ik dacht dat je alleen een foto kwam maken.” Nee, ik kom ook voor een interview. “Oh that’s fine. Ik moet alleen om 14:00 uur mijn dochtertje van school halen.” Tijd genoeg. Het is nog maar twaalf uur. Waar gaan we het over hebben? “Ik wil het wel over mensenhandel hebben, of over dierenbescherming. De wereld valt uit elkaar”, begint Dilana geëngageerd. “Als we eens beginnen met het beter beschermen van mensen en dieren. Ja, dat zou een goed begin zijn. Alles sterft uit. Zelfs de ijsberen sterven uit door het smelten van het poolijs. En als wij stoppen met het eten van dieren heeft onze planeet nog een grote kans het te redden.” Of ze zelf vegetariër is? “Veganist! Loud and proud!” roept ze overtuigt. “Ik vind het belachelijk dat de politie geen tijd heeft om pedofielen op te pakken, maar wel om mensen te bekeuren die de dieren bij de Oostvaardersplassen te voeren. Daar kan ik me zo boos over maken.”

Nieuw mens
Via mensenhandel en dierenwelzijn komen we toch snel op het onderwerp muziek. Haar nieuwste singel ‘Behind closed doors’ schreef ze voor het Centrum tegen Kinderhandel en Mensenhandel vertelt Dilana. “Het CKM staat voor een wereld waarin geen plaats is voor uitbuiting van mensen. Daar zet ik mij graag voor in. Het CKM heeft ook een aantal centra waar slachtoffers van mensenhandel, van gedwongen prostitutie en van loverboys worden opgevangen. Af en toe ga ik daar op bezoek om een paar liedjes te spelen en met die mensen te praten. Ik kan goed met hun communiceren.”

Openhartig vertelt Dilana vervolgens over haar eigen moeilijke jeugd en dat zij ook slachtoffer is van misbruik. ”Toen ik een jaar of vijfendertig was heb ik dat eindelijk uitgesproken. Ik heb hulp gehad en ben een nieuw mens geworden. Ik praat daar open over.” Naast haar inzet voor het CKM is Dilana ook ambassadrice van het Amerikaanse Rock Against Trafficing, een beweging die door de kracht van muziek aandacht vraagt voor de slachtoffers van seksueel misbruik, kinder- en mensenhandel, en bewustwording wil creëren. “Ik probeer zoveel mogelijk mijn stem te laten horen. Ik wil ‘the voice of the voiceless’ zijn. Vroeger was ik zangeres. Nu heb ik grotere idealen met mijn stem. Onlangs werd ik gevraagd om een speech te houden tijdens een peacefull protest. Ik heb toen vertelt dat ik voel dat ik met mijn stem meer kan doen dan alleen liedjes zingen.”

Fuck it
“Ik ben nu bezig om nieuwe liedjes te maken. Wellicht komt er dit jaar nog een cd of een EP. Ik wil de fans wel iets kunnen bieden. En we touren heel veel. Wij zijn eigenlijk altijd op tour. Dat stopt nooit. In december en januari had ik twee maandjes pauze, maar eigenlijk tour ik al 33 jaar non-stop. We spelen bijna elk weekend. In Duitsland, Tsjechië en straks op het TT-festival in Assen!” Dilana is volledig ‘independent’ en samen met Jorge doet ze alles zelf, van het uitbrengen van haar cd’s tot het tourmanagement. “Ik vertrouw niemand meer. Als je drie keer genaaid bent, denk je wel ‘fuck it! Ik ga het allemaal wel zelf doen. Dat is moeilijker en je krijgt niet altijd alle kansen, maar ‘I’d rather crawl before I became a slave tot the machine’. Wat ik nu aan muziek uitbreng is echt mijn eigen muziek. En als het misgaat heb ik alleen mijzelf ermee. Platenmaatschappijen alsjeblieft… Zij hebben niks met artiesten. Het gaat hun alleen maar om de centen. Ze pakken je creativiteit af. Het gaat mij juist om mijn creativiteit en wat ik wil zeggen met mijn liedjes.”

Cazmelion
Die creativiteit en muzikaliteit zat er al vroeg in. In Zuid-Afrika had ze het hoogste bereikt wat ze met haar soort muziek kon bereiken. Ze was 23 toen ze voor het eerst naar Nederland kwam. Voor een stiekem optreden. “Ik had geen werkvergunning. Na dat optreden kreeg ik gelijk een platencontract aangeboden. Toen ik weer terug in Zuid-Afrika was brak de hel los. Een vriendin van mij is vermoord. Zij was zeven maanden zwanger en werd in haar buik geschoten. Dat was het moment dat ik dacht: ‘I have to get the fuck out of here’. Na haar begrafenis heb ik alles verkocht en ben ik met wat kleren en mijn akoestische gitaar naar Nederland vertrokken. Naar Drenthe, omdat ik hier één kennis had: Douwe Sterkenburgh, nog steeds een goede vriend van mij. In de vijf jaar dat ik hier woonde heb ik naam opgebouwd met de bands Cazmelion en Caz, en vervolgens solo als Dilana Smith. In die tijd ontmoette ik mijn (inmiddels ex-) man. Hij was Amerikaan. Wij zijn toen verhuist naar Amerika. Daar woonde ik 17 jaar. Toen Trump een serieuze kandidaat voor het Amerikaanse presidentschap werd zei ik: ‘Als hij wint, for sure, I move to Holland!’

En zo kan het dat Dilana inmiddels weer is neergestreken in Drenthe. “Maar ik weet wel zeker dat Nederland niet mijn eindbestemming is. Voor onze dochter is Nederland goed om op te groeien, maar she’s a Californian girl!”

Songfestival
“Mijn leven nu is het beste dat ik ooit heb gehad”, beschouwt de 46-jarige rockchick tevreden, “Een eigen woning, een kind en de man van mijn dromen. En nog altijd on the road! Veel van mijn dromen zijn uitgekomen. Mijn leven is rijk, maar ik zou wel graag iets meer vrije tijd willen hebben. We werken zo hard aan mijn carrière, dat is best vermoeiend. Al onze tijd gaat in de muziek zitten. En wat de muziek betreft heb ik nog niet alles bereikt. Ik zou heel graag nog een nummer 1 hit willen hebben! Een echte tophit! Dat is het fijnste wat er is voor een schrijfster. Ook zou ik nog wel mee willen doen met het songfestival, haha! Ik wil in ieder geval zo lang mogelijk blijven touren. Optreden is mijn passie. Ik hou van het publiek. Als ik niet tour word ik snel oud. Optreden houdt mij jong, positief en ‘alive’. Mensen hebben mij nodig. Ik krijg veel brieven. Veel van mijn fans hebben een zwaar leven. Iets in mijn muziek helpt hen. Ik ben een healer. En dat helpt mij ook weer. Dat vind ik een mooie cirkel. Als ik anderen help, help ik ook mijzelf.”

Het optreden van Dilana Smith op het TT Festival is zaterdagnacht van 0:45 tot 1:45 uur op het hoofdpodium op het Koopmansplein.